اقوام ایران
این گروه، که پس از فارسها، بزرگترین قوم در ترکیب ملّی ایران است، عمدتاً در بخش شمال غربی ایران، در استانهای آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، اردبیل، زنجان و قزوین استقرار دارد و ادامۀ آن به استان همدان و غرب گیلان گسترش یافته است. علاوه بر این، در شهرهای تهران، قم و اراک نیز به صورت ادغام اجتماعی جمعیت بسیاری را شامل میشود. آذریها موقعیت اجتماعی بالایی در میان ملّت ایران دارند و نخبگان سیاسی، فکری، مذهبی، علمی و فرهنگی آنها از جایگاه اجتماعی شاخصی در سطوح ملّی و محلی برخوردارند
ـ قوم کرد:
کردها، پس از فارسها و آذریها، سومین گروه از ملّت ایران بهشمار میآیند. عقیدۀ عمومی این است که کردها از اقوام ایرانی و نژاد هندواروپایی هستند که از حدود چهارهزار سال پیش در منطقۀ کردستان استقرار یافتهاند. این قوم دستهای از قوم آریایی هستند که ابتدا در اطراف دریاچۀ وان، منطقۀ قفقاز و رود دجله پراکنده بودند و بهتدریج که انسجام قومی و فضایی پیدا کردند، در منطقۀ کردستان کنونی مستقر شدند.
این قوم درحالحاضر در غرب کشور در استانهای کردستان، جنوب آذربایجان غربی و بخشهایی از استانهای کرمانشاهان و ایلام مستقر هستند. این ناحیه بخشی از منطقۀ کردنشین، مشتمل بر نواحی شمالی عراق، جنوب شرقی ترکیه و شمال شرقی سوریه است. دستجاتی از این قوم در شمال خراسان و گروهی نیز در کشور ارمنستان به صورت اقلیت قومی بهسر میبرند.
زبان کردی در قالب لهجههای خاصی چون «کرمانجی»، «سورانی»، «زرزا»، «گورانی» و «کلهر»، از حیث ساختار و ریشه، از شاخههای ایرانی زبانهای هندواروپایی است که در عین داشتن زیرساخت مشترک با زبانهای ایرانی، نظیر بلوچی، پشتو و فارسی، گونۀ خاصی از زبان است که اقوام و گروههای کرد را به هم پیوند میدهد و از عوامل یکپارچگی و تجانس این قوم به شمار میآید.
از حیث مذهبی، کردها به دو گروه سنّی شافعی و شیعه تقسیم میشوند. برخلاف کردهای کردستان، که اغلب اهل سنّت و شافعیمذهباند، کردهای منطقۀ کرمانشاهان و ایلام عمدتاً شیعهاند.
ـ قوم عرب:
عربهای ایران در بخش مرکزی و جنوب غربی استان خوزستان استقرار دارند. خوزستان به لحاظ توپوگرافی (ترسیم مکانی اعم از پستی و بلندیها بر روی نقشههای جغرافیایی) و ساختار قومی و فرهنگی به دو بخش خوزستان مرتفع و خوزستان کمارتفاع تقسیم میشود
مردم این منطقه عمدتاً شیعهمذهباند و همچون آذریها، با بخش مرکزی ایران همگونی دارند. قلمرو ناحیۀ عربنشین شیعهمذهب به مناطق جنوبی عراق نیز گسترش پیدا میکند.ـ قوم بلوچ:
قوم بلوچ در ناحیهای جغرافیایی مشتمل بر جنوب شرقی ایران، جنوب غربی افغانستان و شرق پاکستان مستقر است. بلوچستان ایران، منطقهای از کشور است که با ایالت بلوچستان در جمهوری فدرال پاکستان و ناحیۀ بلوچنشین افغانستان پیوند فضایی و جغرافیایی دارد. سرزمین بلوچستان با مساحتی حدود ۱۷۵۰۰۰ کیلومتر مربع در جنوب شرقی ایران واقع است. برای بیان ملموستر وسعت بلوچستان، باید گفت که فاصلۀ شهر زاهدان، در شمال آن، تا چابهار، در جنوب آن، ۷۰۵ کیلومتر و عرض آن از کوهک تا افقهای شرقی جازموریان ۵۹۰ کیلومتر است.
ـ قوم ترکمن:
ترکمنها در قلمروهای متعددی پراکندهاند. آنها غیر از کشور ترکمنستان، که زیستگاه اصلیشان به شمار میآید، در کشورهای ایران، چین، افغانستان، ترکیه و عراق ساکناند.
ترکمنهای ایران در استان گلستان، در سرزمینی واقع بین دو رود اترک و قرهسو، و در استان خراسان شمالی، در بخشهای قوچان، بجنورد، و سرخس زندگی میکنند. قلمرو فضایی قوم ترکمن از این منطقه واقع در شرق دریای مازندران آغاز میشود و به سمت آسیای مرکزی گسترش و امتداد پیدا میکند. اکثر ترکمنهای ایران در استان گلستان، یعنی شهرهای گنبد، بندرترکمن، و مراوهتپه ساکناند.
ـ قوم لر:
لُر نام قومی ایرانی است که در غرب و جنوب غربی کشور ایران زندگی میکنند. این قوم دارای تقسیمبندیهای زیادی است که در مهمترین و کلیترین تقسیمبندی به دو شاخۀ لر بزرگ و لر کوچک تقسیم میشود. لر بزرگ بیشتر در استان کهگیلویه و بویراحمد و فارس، بوشهر، چهارمحال و بختیاری، قسمتی از اصفهان، قسمتی از خوزستان، و قسمت کوچکی از لرستان زندگی میکنند، اما لر کوچک در لرستان و پشتکوه (ایلام)، بخشی از جنوب کرمانشاه و نیز استان همدان و شهرستان اندیمشک استان خوزستان مستقرند.
لرستان کوچک به دو منطقۀ پیشکوه (استان لرستان) امروزی و پشتکوه (استان ایلام) امروزی تقسیم میشود. لر بزرگ به دو شاخۀ «بختیاری و لرهای کهگیلویه و بویراحمد» یا بهطور کلی لرهای «سربند» و «لرستان جنوبی» یا لرهای «زیربند» تقسیم میشود. لر بزرگ که بخش عمدۀ قوم لر هستند تقسیمبندیهای گوناگونی دارند، ولی مهمترین و کلیترین تقسیمبندی این قوم به نام ایلهای آن است؛ از جمله ایلهای بختیاری، بویراحمد، ممسنی، طیبی، چرام و لیراوی.
زبان این قوم لری است. زبان لری مانند فارسی از شاخۀ زبانهای ایرانی جنوب غربی است و از نزدیکترین زبانها به فارسی به شمار میآید. برخلاف کردها، ترکها، عربها و بلوچها، قوم لر کاملاً با دولت مرکزی تجانس مذهبی، زبانی و فرهنگی دارد.
این وبلاگی، آموزشی درزمینه جهانگردی ایرانگردی وگردشگری است که مورد استفاده دانش اموزان رشته راهنمای گردشگری می باشد.ومطالب آن با توجه به سرفصل دروس آین رشته توسط اینجانب کارشناس مدیریت جهانگردی و معلم دروس تخصصی رشته گردشگری انتخاب می شود ، منابع بکار رفته دراین وبلاگ بیشتر ازکتب گردشگری و سایتهای مرتبط است.استفاده از مطالب وبلاگ با ذکر منبع مجاز میباشد